Albany ya da Troy'da iki ila dört aileli evi sigortalamak

Önce şu soru: orada oturuyor musunuz?

Geri kalan her şey, orada oturup oturmadığınızdan ve daire sayısından çıkar.

Taşınıp eski dairenizi kiraya vermek, insanların bildirmeyi en sık unuttuğu değişikliktir. Ev sahibi poliçesi orada oturduğunuzu varsayar; artık oturmuyorsanız bunu, bir sonraki hasar söylemeden önce siz şirkete söyleyin.

DP-1 mi, DP-3 mü

Dwelling poliçeleri standart formlarla gelir ve formun üzerindeki numara, teklifteki fiyattan daha önemlidir.

• DP-1 (temel). Yalnızca adını saydığı tehlikeleri kapsar; yangın, yıldırım ve iç patlamayla başlar, ek primle daha fazlası eklenebilir. Hasarlar gerçek nakit değer (actual cash value) üzerinden ödenir; yani eski bir çatı ya da 1920'lerden kalma bir mutfak, amortismanı düşülmüş değeriyle ödenir. Bazı kiraya veren tekliflerini ucuz gösteren budur.
• DP-3 (özel). Binayı hariç tutulmamış her hasar nedenine karşı, genellikle yeniden yapım bedeli (replacement cost) üzerinden kapsar. Kiraya verenin kendi eşyası (beyaz eşya, sağladığınız çamaşır ve kurutma makinesi, koridor eşyaları) yine yalnızca sayılan tehlikelere karşı kapsanır. Yeniden inşa edildiğini görmek isteyeceğim bir çok aileli bina için fiyat verdiğim form budur.

İkisi de selden kaynaklanan hasarı (flood) hariç tutar ve ikisinde de aşınma ve yıpranma, bakım ve çoğu formda, bir ek (endorsement) yapılmadıkça kanalizasyon geri tepmesi (sewer backup) için olağan istisnalar vardır. New York şirketleri bu formların kendi sürümlerini dosyalar; bu yüzden geçerli olan poliçe metnidir, form numarası size okumaya nereden başlayacağınızı söyler.

Kira kaybı

Bir yangın binayı oturulamaz hale getirirse kira dururken ipotek, vergiler ve faturalar sürer. Kira kaybı (loss of rents; dwelling formunda çoğu zaman fair rental value, yani adil kira değeri denir), kapsanan bir hasar onarılırken kaybettiğiniz kirayı karşılar. Beyan sayfasında (declarations page) iki şeyi kontrol edin: ruhsatları ve ustaları yavaş ilerleyen eski bir binada gerçekçi bir onarım süresini karşılaması gereken dolar limitini ve teminatın orada olup olmadığını. Mal sahibinin oturduğu iki aileli bir evde, ev sahibi poliçesinin kullanım kaybı (loss of use) teminatı sizin otel faturanızın yanında kiralık dairenin gelirini de içermelidir; içerdiğini teyit edin.

Kiracılar ve misafirleri için sorumluluk

Mal sahibi olarak binanın kontrol ettiğiniz kısımlarından siz sorumlusunuz: verandalar ve basamaklar, korkuluklar, ortak koridorlar ve merdivenler, kışın kaldırım ve araç yolu, elektrik tesisatı ve ısıtma. Buzlu arka merdivende düşen bir kiracı misafiri, talebini genellikle kiracıya değil mal sahibi olarak size yöneltir. Dwelling poliçeleri genellikle kendi başına sorumluluk içermez; bu yüzden bir ekle eklenir ya da ayrı yazılır. Kiracılar ve ziyaretçileri gidip gelirken düşük limit sahte bir tasarruftur; ben asgarinin üstündeki limitlerle ve üstüne bir şemsiye poliçeyle (umbrella) teklif veririm.

Kiracılarınızın kendi kiracı poliçeleri, kendi kusurlarıyla dairelerinin içinde olan şeylerden, örneğin çıkardıkları bir mutfak yangınından doğan sorumluluklarını kapsar. Bu, onu şart koşmak için bir nedendir; kendiniz daha az teminat taşımak için değil.

Kurşunlu boya: poliçe ve yasa

Konutlar için kurşunlu boya 1978'de yasaklandı ve Albany ile Troy'daki iki ila dört aileli evlerin büyük bir kısmı bundan daha eski. Kurşun, bu binaların nasıl sigortalandığını en çok değiştiren risktir.

• Poliçe. Eski kiralık binalardaki birçok poliçe kurşun sorumluluğunu hariç tutar ya da sınırlar; bunu genellikle beyan sayfasında değil bir ekte yapar. Kurşun sorumluluğunun kapsanıp kapsanmadığını ve hangi limite kadar kapsandığını doğrudan sorun. Bazı şirketler bunu geri ekler, çoğu zaman yalnızca inceleme ya da kurşun açısından güvenli (lead-safe) durum belgesiyle.
• Federal bildirim kuralı. 1978 öncesi konutların çoğunda, kiracı sözleşmeyi imzalamadan önce kiraya veren EPA'nın kurşun broşürünü vermeli, bilinen kurşunlu boyayı ya da tehlikeleri bildirmeli, varsa raporları sağlamalı ve Lead Warning Statement'ı (kurşun uyarı beyanı) sözleşmeye eklemeli, ardından imzalı kopyaları üç yıl saklamalıdır.
• New York'un Lead Rental Registry'si. Albany ve Troy'un da aralarında bulunduğu 25 endişe duyulan toplulukta (communities of concern) 3 Kasım 2025'ten beri yürürlükte. Mal sahibinin oturduğu binalar dahil, 1980'den önce yapılmış iki ya da daha fazla daireli binaları kapsar. Mal sahipleri mülkü kayıt sistemine girer (çoğu ilçe Lead Safe NY'yi kullanır), her daireyi en az üç yılda bir kurşun tehlikelerine karşı incelettirir, tehlikeleri EPA sertifikalı kişilere kurşun güvenli işçilikle onartır (mal sahibi de sertifika alabilir) ve bir Lead Safety Certificate (kurşun güvenlik belgesi) alır. Adresinizin kapsamda olup olmadığını ilçe sağlık müdürlüğünüz teyit eder ve incelemenin nasıl planlanacağını anlatır.

İnceleme raporlarını, onarım kayıtlarını ve Lead Safety Certificate'ı poliçe evraklarınızla birlikte saklayın. Bir şirket kurşunu sorarsa hazır bulundurmanız gereken belgeler bunlardır ve bir gün talep gelirse kanıtınız da bunlardır. Albany şehrinde kiralık dairelerin ayrıca bir Residential Occupancy Permit'e (oturma izni) ve şehre kayda ihtiyacı vardır; Troy için şehrin yapı denetim (code enforcement) ofisine danışın.

Eski bir evde yönetmelik yükseltmeleri

Poliçe, var olanı onarmak ya da yeniden yapmak için öder. Yüz yıllık bir ev kısmen ya da tamamen yeniden yapıldığında, yapı yönetmeliği genellikle var olandan fazlasını ister: modern elektrik tesisatı, acil çıkış pencereleri, daireler arasında yangın ayrımı, yağmurlama sistemi ya da alarmlar, bazı durumlarda erişilebilirlik. Bu ek maliyeti ordinance-or-law (yönetmelik ya da yasa) teminatı karşılar; birçok poliçede bu küçük, yerleşik bir yüzdedir ve bir ekle yükseltilebilir; bazı formlar onu hiç içermez. Poliçenin binanın kendisini nasıl ödediği de önemlidir: DFS'nin, yeniden yapım maliyeti piyasa değerini aşan eski evler için olduğunu söylediği piyasa değeri poliçesi (market value policy), aynı türden değil, benzer tür ve kalitede malzemeyle onarır. Washington Park ya da Center Square'deki bir evde iki soru da hasardan önce sorulmaya değer.

Kiralık mülkün üstüne şemsiye

Kişisel bir şemsiye poliçe (İngilizce), araba, ev ve kiraya veren poliçelerinizin üstüne çok daha yüksek limitlerle sorumluluk ekler ve şirketler alttaki poliçelerde asgari sorumluluk limitleri ister. Kişisel şemsiye poliçelerin çoğu, her biri listelenmiş olduğu ve gereken alt sorumluluk teminatını taşıdığı sürece az sayıda kiralık konutu da kapsar. Kiralık mülkün gerçekten listelendiğini kontrol edin; iki aileli evden haberi olmayan bir şemsiye onun üstünde durmaz.

Kiracılardan kiracı sigortası istemek

Kira sözleşmesine yazın: asgari bir sorumluluk limiti, poliçe düşerse şirketin size haber vermesi için sizin ilgili taraf (interested party) olarak yazılmanız ve her yenilemede belge. Sizin poliçenizin kapsamadığı kiracı eşyasını korur ve onların çıkardığı bir yangının sorumluluğunun ilk katmanını sizin değil, onların poliçesine koyar. Kiracılar kiracı poliçesinin ne yaptığını kiracı sigortası rehberimde ve kiracı sigortası sayfasında (İngilizce) görebilir.

Fiyat için ihtiyacım olanlar

1. Adres, yapım yılı, daire sayısı ve sizin ya da ailenizin dairelerden birinde oturup oturmadığı.
2. Çatı, elektrik, sıhhi tesisat ve ısıtma yenilemelerinin tarihleri ve hâlâ knob-and-tube (eski tip düğme ve tüplü) kablo ya da sigortalı (fuse) pano kalıp kalmadığı.
3. Daire başına kiralar ve kira sözleşmelerinizin kiracı sigortasını şart koşup koşmadığı.
4. Varsa kurşun inceleme raporları ya da Lead Safety Certificate.
5. Mevcut beyan sayfanız ve son beş yıldaki hasarlar.

Fiyat binaya, teminata ve hasar geçmişine bağlıdır; temsil ettiğim şirketler arasında fiyat alırım. Teminatın kendisiyle ilgili daha fazlası kiraya veren sigortası sayfasında (İngilizce), her şehirle ilgili olanlar ise Albany (İngilizce) ve Troy (İngilizce) sigorta sayfalarında.

Bu rehber standart dwelling ve homeowners poliçe formlarını ve Ekim 2026 itibarıyla New York kurallarını anlatır. Kurşun uyumu ya da kira sözleşmeniz hakkında hukuki tavsiye değildir; son söz ilçe sağlık müdürlüğünüzün ve kendi poliçe metninizindir. İngilizce sürüm: Insuring a two- to four-family house in Albany or Troy.